Hỗ Trợ Trực Tuyến

TIN TỨC

Xu Thế Tất Yếu Trong Dạy Và Học Tiếng Anh

Tiếng Anh là một bộ môn học có tính phổ cập trên toàn quốc tại Việt Nam. Tính từ lớp 3, các em học sinh đã bắt đầu được làm quen với tiếng Anh ở trường. Nhiều gia đình thậm chí cho con mình học tiếng Anh cùng lúc với việc bắt đầu học chữ tại các cơ sở đào tạo tư nhân bên ngoài. Việc học tiếng Anh như vậy kéo dài đến những năm cuối cấp 3 và thậm chí là cả 4 năm đại học sau đó. Nhìn nhận một cách chính xác thì đó là một khoảng thời gian khá dài để học một ngoại ngữ.

VẠN HẠNH- xu thế dạy và học

Tuy nhiên, thực tế là người Việt Nam nói chung vẫn đã và đang gặp nhiều khó khăn trong việc có thể sử dụng thành thạo tiếng Anh trong giao tiếp và cả công việc. Đã có những doanh nghiệp trong những cuộc hội thảo tại các trường đại học đã nói thẳng là nhiều sinh viên không đáp ứng được yêu cầu của công việc, trong đó có tiếng Anh. Phải chăng do sinh viên Việt Nam quá lười, hay không đủ trình độ? Theo tôi nghĩ, câu trả lời không hẳn đã nằm ở đây.

Phương pháp dạy và học là rất quan trọng nhưng tài liệu học và định hướng trong việc học cũng quan trọng không kém. Trong phạm vi bài viết này, chúng ta sẽ tạm thời không đề cập tới vấn đề phương pháp mà tôi muốn tập trung vào yếu tố tài liệu và định hướng. Phần lớn các giáo trình được dạy tại các trường cấp 3, đại học và thậm chí là nhiều cơ sở đào tạo tư nhân là các sách giáo khoa được viết cho mục tiêu giáo dục. Ưu điểm của dạng tài liệu này là có tính tách biệt rõ ràng cho học viên học từng phần, có đề mục cụ thể để học viên có thể luyện tập theo. Tuy nhiên, hạn chế của chúng là ngôn ngữ sử dụng trong sách khác xa so với ngôn ngữ người bản ngữ sử dụng trong cuộc sống hàng ngày.

Bản thân tiếng Việt cũng vậy, chúng ta dùng tiếng Việt là tiếng mẹ đẻ, học tiếng Việt tại nhà trường nhưng không hẳn chúng ta đã sử dụng tiếng Việt như trong sách giáo khoa. Tiếng Anh cũng vậy. Đó cũng là một trong những lí do hạn chế học viên Việt Nam hiểu và sử dụng tiếng Anh một cách thành thạo. Nếu diễn đạt theo một cách khác thì thứ tiếng Anh mà đa phần các học viên chúng ta sử dụng quá “lý thuyết”. 

Khái niệm “VẠN HẠNH” đã tồn tại trong giới học thuật Tây phương vài chục năm nay. Bản thân khái niệm này cũng rất khó để định nghĩa trong một từ ở tiếng Việt nếu chúng ta dùng nó để mô tả tính chất của một dạng tài liệu nghiên cứu nào đó. Ta có thể hiểu là “đến từ thực tế” khi nói về các dạng tài liệu này. Đó là phim, truyện, báo chí, tạp chí, v…v… Bất kể dạng tài liệu nào được tạo ra mà không mang mục đich giáo dục đều được coi là “VẠN HẠNH”. Vậy thì lợi ích của những tài liệu này là gì và có cách nào để khai thác được chúng cho mục đích học tập? 

Trong quá trình dạy học của mình, tôi luôn cố gắng tranh thủ đưa vào nội dung học những tài liệu có tính thực tế cao nhằm giúp học viên ý thức được ngôn ngữ học trong sách giáo khoa là gì và ngôn ngữ thực tế là thế nào. Chúng không ghi rõ cho người học các mẫu câu, nhưng lại chứa đựng vô vàn các mẫu câu khác nhau. Từ vựng không chỉ giới hạn ở những từ cụ thể, mà chúng thể hiện được tính kết hợp của từ vựng và ngữ cảnh một cách sâu sắc. Trên hết, học viên sẽ ý thức được cách sử dụng và kết cấu một câu hoàn chỉnh ở nhiều chức năng khác nhau - một yếu tố mà sách giáo khoa thông thường chưa hẳn đã cung cấp đầy đủ nhưng lại vô cùng quan trọng cho việc hiểu và sử dụng thành thạo ngoại ngữ sau này của học viên.

Thực tế là,  khá nhiều điểm kiến thức trong sách giáo khoa không thực sự được sử dụng trong đời thực – đó là chú trọng nhiều hơn đến tính ứng dụng thực tiễn. Đó cũng là điểm khác biệt cốt lõi giữa dạng tài liệu “aet” mà tôi đang cố gắng áp dụng trong các khóa học của mình với các dạng sách giáo khoa khác. 

Bên cạnh đó, dạng tài liệu thực tế này còn cung cấp cho học viên được kiến thức xã hội tổng quát mà sách giáo khoa còn thiếu. Vậy những kiến thức xã hội này có cần thiết không đối với việc học tiếng Anh? Chắc chắn là cực kỳ cần thiết và lí do tại sao tôi sẽ phân tích cụ thể trong một bài viết khác. 

Có thể nói, tính thực tiễn của tài liệu học và dạy có tầm ảnh hưởng không nhỏ đến sự hình thành và khả năng sử dụng ngoại ngữ của học viên. Mặc dù để khai thác có hiểu quả dạng tài liệu này cần đến vai trò của giáo viên không ít nhưng bản thân học viên khi tiếp xúc với chúng trong quá trình tự học cũng sẽ thu hoạch được lợi ích nhất định. Chỉ khi nào học viên ngoại ngữ chúng ta có thể thâm nhập thực sự vào ngôn ngữ cuộc sống, văn hóa trong ngôn ngữ và đặc biệt là cách tư duy ngôn ngữ thì chúng ta mới có thể đột phá được rào cản ngôn ngữ thực sự. Đấy chính là thời điểm học viên có thể tự tin khẳng định “Tôi có thể sử dụng tiếng Anh như tiếng mẹ đẻ”.
Lưu ý : Bài viết này thuộc bản quyền của trung tâm ngoại ngữ VẠN HẠNH. Mọi hình thức sao chép bài viết này phải ghi rõ nguồn Trung tâm VẠN HẠNH.
Tác giả bài viết: VẠN HẠNH
 

Các tin khác